ო (გვ. 1/16)
- ო
დიახ, (ხშირად გამოიყენება დათანხმების გამოსახატავად "დიახ"), შორისდ.
- ო დიდა
შორისდ. გოდებისა
- ოაგუნე
სააგუნო, აგუნასათვის შესაწირი, სალოცავი
- ოაზირე
სააზრო, საგონებელი
- ოაზრებელი
იხ. ოაზირე
- ოასქუე
იხ. ოსქუ
- ოატამე
ატმის ბაღი
- ობადალი
გასაბადი
- ობადაშე
სარჩო-საბადებელი; საბადო; სადაძმო ლოცვა და მასზე შესახელებულისაწირი (იხ. ობედიშო)
- ობადდიხა
სამშობლო მიწა, საბადისი; საბადო
- ობადე
ბადის გასაბმელი ადგილი
- ობადერა
იხ. ობადე
- ობადი
საბადისი, სამშობლო; საწყისი, სათავე; საბადო
- ობადიშო
იხ. ობედიშო
- ობათქაია
ბათქუნა
- ობათქალი
მოსაბეთქი, საცემი
- ობათქაფალი
გადასაგდები (დიდ საგანზე იტყვიან)
- ობაკაია
ბაკუნა (ქოშები)
- ობაკალი
დასაბეკნი; საზეპელი, დიდი, მძიმე მორი, რომლითაც ბეკნიდნენ მიწას სვეტის, ბოძისა და სხვათა გარშემო; საცემი
- ობამბე
ბამბის ნათესი
- ობამბუკე
ბამბუკის კორომი, ბამბუკოვანი
- ობანდალაია
მობარბაცე, მობორძიკე, მოტორტმანე
- ობანძღაია
დახლართული (საქმე)
- ობანძღაფალი
საწვალებელი, დახლართული (საქმე)
- ობანძღინალი
საშარო, საჩხუბარი (საქმე)
- ობანჭალი
მსხვილკალიბრიანი იარაღი; მაგრად, ზათქით საცემი
- ობარალი
დასაბარი; საბარავი
- ობარბალე
ბარბალეზე შესახელებული; საბორბლე (საურმე, სამანქანო) გზა
- ობარბალე ბეჭილია
წმ. ბარბალეს სახელზე სალოცავში მისატანი ყვავილწნული,შემკული წითელი, თეთრი, ჭრელი ლენტებით
- ობარბალე საწირი
წმ. ბარბალესათვის შესაწირი, ბარბარობისთვის განკუთვნილი;წმინდა ბარბალე ითვლება ბატონების რჩეული ბავშვების მფარველად, ამიტომაც დედები ბავშვის ბატონებისგან განთავი…
- ობარბალე უღუ
წმინდა ბარბალესათვის შესაწირი უღელი, შემკული ყვავილებითა და თეთრ-წითელი ლენტებით; წმინდა ბარბალეს ხატზე შეთქმის თანახმად ყელზე შებმული უღელი, მავთული, რგოლი ან…
- ობარბალე ღეჯი
ბარბარობას დასაკლავი, შესაწირი ღორი. უპირატესად იკვლებოდა სულით დაავადებული და ზოგჯერ სხვა სენით შეპყრობილი გოგონას ოჯახში
- ობარბალე ჩინთი
წმინდა ბარბალესათვის შესაწირი ქსოვილი, ფერადი,უპირატესად წითელი და თეთრი ორ არშინამდე ზომის ჩითის ნაჭრები ან საალაბო თავსაფრები, რომელთაც ტოვებდნენ საკრალური, წ…
- ობარბალე ჩხოუ
წმინდა ბარბალეზე შესახელებული საფურე ხბო ან ფური,რომელსაც დიდი პატივით ზრდიდნენ. მისი გაყიდვა ან გაცვლა არ შეიძლებოდა.შეწირვის უმალ ახალ შესაწირავს დააყენებდნენ…
- ობარბანჩაია
გიზგიზა
- ობარგალი
გასამარგლი, სამარგლავი
- ობარგუე
სამარგლავი ადგილი
- ობარდე
ბარდნარი
- ობარდღალაია
ფართხუნა, ფოლხვი; ძვალგაუმაგრებელი (ბალღი)
- ობარეში
საბერველი
- ობართვე
ბუჩქნარი
- ობარუ
იხ. ობარუე, მიბარებული
- ობარუე
საბარავი ადგილი: საბარავი, დასაბარი
- ობარჩხალაია
ჩახჩახა
- ობარხალაია
ბრახუნა, ხმაურიანი
- ობარხალე
დაფდაფი, დაირა; დასარტყმელი საკრავი (საზოგ.)
- ობასილე ღეჯი
საბასილედ შესახელებული ღორი, რომელსაც უცილობლად კლავდნენ კალანდას, რადგან ითვლებოდა, რომ მისი ხორცის ჭამა სწორედ წმინდა ბასილიმ დააკანონა. ბასილი ჯვრით სდევნიდა…
- ობასილე ჭკიდი
ბასილა, საბასილე რიტუალური ქონიანი მჭადი (იხ. ბასილა)
- ობატე
კამეჩის, ზაქების სადგომი
- ობატკე
ბატკნის წნული სადგომი, რომლის იატაკიც ლასტისაა, რომ ბატკანმა მიწა არ ჭამოს
- ობატკური
საბატკნო, გადასახადი ძვ. სამეგრელოში, იხდიდნენ ერთი ან ორი ბატკნით, მაისში, გუგულის დაძახებამდე, რადგან ითვლებოდა, რომ შემდგომ დაბადებული ბატკანი სანაშენოდ არ ვ…
- ობაღილე
ხილის ჩასაკრეფი გოდორი
- ობაშქინაია
ბუშტივით მსკდომარე, სატკაცუნა
- ობაძღურალი
საჯღაბნი
- ობაწკაია
კოხტა, ჭრაჭუნა, ბაკუნა, (ფეხსაცმელი)
- ობახე
ალაგე, საფერხე
- ობაჸალი
გასანიავებელი, გასაცეხვი მარცვალი
- ობედი
აბედი
- ობედიშ სოკო
აბედა სოკო; ნაცარტუტის ხსნარში გამოხარშული ხის სოკო
- ობედიშო
სადაძმო ლოცვა და მასზე შესახელებული საწირი
- ობედიჯგუა
კარგად წვადი; აბედივით გამოფიტული, გემოდაკარგული; უხეში,დაჯირჯვლებული; დაკოჟრილი, დახეთქილი (ხე ობედიშა ქუგუ აბედს უგავს ხელი,დახეთქილი აქვს)
- ობეკალი
საზეპელი, ტარიანი კუნძი ან ფიცარი მიწის დასაბეკნად
- ობენე
სალოცავი ადგილი, უპირატესად, მარანი; საკრალური ხე, რომლის ძირას სალოცავი ქვევრები მარხია და ლოცვა აღესრულება; ვენახი, ზვარი
- ობერგული
გასათოხნად მოწეული ყანა
- ობერტეში
თავთავის გასაშრობი ჩელტი; კერიის თავზე, დირეზე მიჭედებული კაკვი ნაჭის ჩამოსაკიდებლად
- ობზაკალე
იხ. ოზაკალე
- ობზითული
იხ. ოჭყუდური
- ობი
წვიმის, ჭექა-ქუხილის ღვთაება (იხ. ვ
- ობიდაშო
სადაძმო, და-ძმის ლოცვა; საბადისი
- ობინალი
შესაბნევი, საკინძე, გულსაბნევი
- ობინეხე
სავენახე, ვენახი
- ობიორაია
ფრიალა, სწრაფი
- ობიორე
სანიავო, საჰაერო; საქანელა
- ობიორეში
საქანელა
- ობირალი
სამღერი, სასიმღერო
- ობირაშე
იხ. ობირეში
- ობირგულე
სამუხლე, მუხლამდე (თოვლი)
- ობირგულეს დოხუნა
სამუხლეს ჯდომა; ვისიმე მუხლთან, განუშორებლად ყოფნა(გადატ.)
- ობირე
სამღერი
- ობირეში
სიმღერა, სასიმღერო
- ობირუ
სამღერელი
- ობირული
სასიმღერო
- ობიშხა
პარასკევი, ობის დღე
- ობიშხა ბედუდური
წითელი პარასკევი
- ობიშხა ურიეფიში
ებრაელების პარასკევი, ემთხვევა წითელ პარასკევს
- ობიშხა უჩა
წარმართული კალენდრით: შავი პარასკევი (კვირის ყველზე ავბედით,ცოდვიან დღედ, სიკვდილის დღედ არის მიჩნეული, ადამ და ევამ ამ დღეს იგემეს ვაშლი და ამ დღეს გაჩნდა სიკვ…
- ობიშხა ჭითა
წითელი პარასკევი
- ობიშხა-ბედიშხა
წითელი პარასკევის ეპითეტი
- ობიშხალა
პარასკეობა, პარასკევის ტრადიციული ბაზრობა ძვ. სამეგრელოში
- ობიშხელა
პარასკევა, პარასკევს დაბადებული
- ობიშხობა
ობის დღეობა, პარასკეობა
- ობიწკაია
იხ. ობაწკაია
- ობიჯალე
საბიჯი, საყრდენი, პედალი (ფეიქრ.)
- ობიჯალი
საბიჯი, საბჯენი
- ობიჯინე
საბიჯგე ტყე; მწირის, მეუდაბნოეს, ეულის სადგომი, საყუდარი
- ობოდიშებელი
საბოდიშო
- ობოკე
საბოჭი ქათამი (დაკვლამდე რამდენიმე ხნით ადრე კარგი დიასახლისი ქათამს შებოჭავდა, დაამწყვდევდა, რომ განურჩევლად არაფერი ეჭამა და განწმენდილიყო); საბოჭი ქათმით გად…
- ობონალი
დასაბანი
- ობონუ
საბანაო, აბანო
- ობონუე
საბანაო ადგილი
- ობორა
ბოსელი
- ობორალი
გასანიავებელი
- ობორებელი
გასასულელებელი
- ობორიე
საქარა, სანიავო, ქარიანი ადგილი
- ობორკალი
ბორკილი, საბორკავი; დასაბორკი, ოთხფეხა შინაური ცხოველი(გადატ.); საბოჭი, საბოჭავი ქათამი (იხ. ობოკე)
- ობორკეში
საბორკავი თოკისა (პირუტყვისთვის)
- ობოხუა
ბრახუნა, ფეხის ხის პროთეზი; ხის ქოში, საბო; ოჩოფეხები, ჭაობში სავალი გრძელი ჯოხი, რომელსაც ფეხის დასადგმელი აქვს მიჭედებული
- ობოხუაშ გერინა
შეჯიბრება ოჩოფეხებით სიარულში
- ობჟათე
პირიმზითი, მზიანი ადგილი, აღმოსავლეთი კალთა მთისა
- ობჟალე
სამზეო, მზიანი ადგილი; სარძევე ჭურჭელი
- ობჟალეში
სამზეო
- ობჟე
სამზეო
- ობჟინაფალი
გასამზეურებელი
- ობჟინუე
გასამზეურებელი ადგილი
- ობრი
ორბი; არწივი; ერთგვარი პეპელაცაა
- ობრიალაია
გაბრიალებული, ბრდღვიალა
- ობუ
დასაბამი
- ობუკალე
ბუკნარი, ძველი ტყე; კერის თავი, რომელზედაც ბუკს კუნძს მიაყუდებდნენ; საბუკე ადგილი ცეცხლის მისანთებად და ფუტკრის გამოსადენად
- ობუკე
იხ. ობუკალე
- ობულე
ბლის კორომი
- ობულეკე
ბოლოკის ნათესი
- ობუმე
დასაბამი, სათავე; წყლის გადადინების ადგილი
- ობუმუ
სადინარი, საღვრელი, საბმელი; სათავე; ფეხმოსადგმელი; განტოტების ადგილი ხის ტანზე
- ობუნალი
გადასაღვრელი, გადასაქცევი
- ობუნტებელი
ასაბუნტებელი
- ობურგონაია
ბრაგუნა, ხმაურიანი
- ობურდე
ძველმანების ჩასაყრელი, ძველმანების გროვა; საძველმანო (სკივრი),საკუჭნაო
- ობურდღეში
ბურტყლის შესანახი კალათი
- ობურდღონაია
მისაფუჩეჩებელი, ჰაი-ჰარად გასაკეთებელი
- ობურდღონალი
გასაბდღვნელი
- ობურთალი
საბურთაო
- ობურთაფალი
საბურთავებელი; ასაგდები (გადატ.)
- ობურთუ
საბურთაო, საბურთალო
- ობურთუე
საბურთაო ადგილი, საბურთალო
- ობურინაია
მოგიზგიზე, გასაფრენად გამზადებული; მობორიალე, აგზნებული,ნასვამი (გადატ.)
- ობურინწაია
მოგიზგიზე, მოგურგურე ცეცხლი
- ობურსაფალი
საბრძოლველი, საბრძოლო
- ობურსუ
ბრძოლის ველი
- ობურღალი
საბურღი
- ობურღონაია
რბილი, ფხვიერი ნიადაგი; იოლი საქმე (გადატ.)
- ობურღუ
ბალახმრავალი ადგილი, ბუერით მდიდარი საძოვარი
- ობურჯაფალი
იხ. ობურსაფალი
- ობურჯე
საბრძოლო ადგილი
- ობურჯი
იხ. ობურჯე
- ობურჯუ
იხ. ობურჯე
- ობუძოლაია
ხალხმრავალი, ხმაურიანი ადგილი
- ობუწკალი
ჩიხრიხი, ბამბისთვის კურკის გასაცლელი ხელსაწყო
- ობუჯი
საბუდარი (იგივეა, რაც ობუდი, ოგვაჯე)
- ობუჯონალი
მოსახვეტი, უხვად არსებული
- ოგაგაია
მოლასლასე, განგალა, ლანდივით გალეული
- ოგაგალი
მოსაჭრელი, მოსაჯეგი, საგმერი იარაღი
- ოგალარი
იხ. ოგაშალი
- ოგამაგე
საგამგებლო; გასაგისი; განსაკითხველი
- ოგამალი
მისაგებელი, საპასუხო, სანაცვლო
- ოგანალი
საგანავი ხელსაწყო
- ოგანგალაია
განგალა, მერხევი, თავკანტურა, თავს რომ ვერ იმაგრებს
- ოგანგურაია
ბლაგვი იარაღი (დანა, ხმალი)
- ოგანი
საპასუხო (მისალმება)
- ოგარალი
იხ. ონგარალი
- ოგარგაზაია
გრაგნია; ზედახორა
- ოგარგაზალი
დასაგრაგნი, დასახვევი
- ოგარგანჩაია
გიზგიზა, მგზნებარე
- ოგაფა
სახნავი იარაღი, ქუსლზე დაგებული კავი, რომელზედაც რკინის სახნისია წამოცმული (იგივეა, რაც აგაფა); ნავის ცხვირზე მიმაგრებული სახნისი სხვა ნავებისდასამსხვრევად
- ოგაფალი
გადასახდელი
- ოგაფლა
ნაგებობა, ასაწყობი სახლი
- ოგაფულა
იხ. ოგაფლა
- ოგაფული
იხ. ოგაფური
- ოგაფური
გადასახადი, გამოსაღები; საგები, მისაგები
- ოგაფურიშ მაზირალი
გადასახადის ამკრეფი
- ოგაშალი
სახლის კუნჭული, ფიცრების შეერთების ადგილი
- ოგერე
სამგლე, მგელმრავალი, ველური, დაუსახლებელი ადგილი
- ოგერხალი
საგრეხი
- ოგერხეში
საგრეხი ხელსაწყო
- ოგვაგვაია
ბაგუნა, მკვრივი (ქსოვილი); ტანმძიმე, ჩაფსკვნილი; მძიმე ნაყოფი
- ოგვაგვალი
საგვემელი (სულისა); საბეგველა; საბეგვი, საცემი
- ოგვადალაია
თიმთიმა
- ოგვადალი
გასაშრობი ღომის თაველები, საშრობი ღომისა (იხ. ოგუდალი)
- ოგვადირე
საგუდავი, საშრობი ღომის თაველებისა შეკვამლებით
- ოგვადო
ღომის თაველების შესანახი ნალიის მაგვარი ნაგებობა მოწნული კედლებითა და ისლის სახურავით; ბუდე, საბუდარი
- ოგვადო გურიში
გულის ბუდე, საგულე
- ოგვამე
სანაგვე, ნაგავსაყრელი; ნაკელის შესაგროვებელი ადგილი საჩიხეში
- ოგვანაფალი
გასასუქებელი
- ოგვანაფე
გასასუქებელი (საშობაო ღორზე იტყვიან უპირატესად); კვებულა
- ოგვარგვალაია
მდუღარე, ქაფქაფა
- ოგვარგვანჯაია
მდუღარე, ქაფქაფა, მბრუნავი (მორევი)
- ოგვარგვასაია
ბუქად, კორიანტელად ასული, ჩახვეული, დაბორქვნილი
- ოგვაჯალაია
ქოჩორა, შტომრავალი, მოშარიშურე
- ოგვაჯალი
საჩეჩი (იხ. ოგვადალი)
- ოგვაჯე
საჩეჩი; ფრინველის საბუდარი (მოწნულია და თივით, ნაცელითამოვსებული)
- ოგვერდალო 🔊
სანახევროდ
- ოგვერდელა
ხის დიდი ჯამი, საწყაო მარცვლეულისა, ე.წ. გვერდი (იტევს ფუთის მეოთხედს); საწყაო ღვინისა, ე.წ. მენახევრე კოკა
- ოგვერდიე
სანახევრო; საწყაოცაა ასეთი (იგივეა, რაც ოგვერდელა)
- ოგვიმარე
გვიმრიანი
- ოგიბალი
დასაბუგი, დასადაგი; საგბოლელი ჭურჭელი (ქვაბი, კარდალა და მისთ.)
- ოგიგაფუ
საგიებელი; ეულის საცხოვრისი, მწირის სენაკი, სადგომი
- ოგიგონაია
სალოღნი, უკბილო ბალღის საჭმელი, უძვლო ხორცი
- ოგიგონალი
წეწვადი, უძვლო ხორცი
- ოგიდა
წვრილი, წაგრძელებული (სერი)
- ოგიდაშე
აბრეშუმის ძაფის ამოსახვევი ხელსაწყო
- ოგიმალი
საგმერი, მოსაჭრელი, შემოსული, სამკელად მომწიფებული თავთავი(ღომისა); საგმერი იარაღი