შ (გვ. 5/6)

• შქადოშქას

  შიგადაშიგ

• შქადღა

  შუადღე

• შქაზღვა

  შუაზღვა

• შქათაბანია

  შუაგული

• შქაკარი

  შუაკარი

• შქაკვათა

  ნახევარი, შუაკვეთი, ოქროს კვეთი

• შქაკვათაშა

  სანახევროდ, ნახევრამდე, წელამდე

• შქაკითი

  შუათითი

• შქაკოჩი

  შუახნის კაცი

• შქალურს

  შუაძილში, ღრმა ძილში

• შქამოდრიკა

  კუზიანი

• შქანერჩი

  შუასკნელი, სააქაო; შუა ადგილი

• შქაონდღე

  შუადღის გული

• შქაონდღეს

  შუადღით

• შქართალა

  შხვართალა, მოქნილი

• შქართუნი

  საბანი; (შქართუნშა მითორდუაფა საბნის ქვეშ, სითბოში, ფუფუნებაშიგაზრდა); სიგანე

• შქას აშაჸუნა

  შუამავლობა, შუაკაცობა; შუაში მოყოლა, გაჭყლეტა

• შქას აშაჸუნაფა

  შუაში ჩაყოლება, დაყოლება, დატანება

• შქას გოლაფა

  შუაზე განპობა და აქეთ-იქით გადავარდნა

• შქას გოლაფირი

  შუაზე განპობილი და აქეთ-იქით გადავარდნილი

• შქას გორთილი

  შუაზე გაყოფილი, განახევრებული; დარდისაგან გალეული(გადატ.)

• შქას გორთუალა

  შუაზე გაყოფა, განახევრება, დარდისაგან გალევა (გურქ შქაშა გუმართ გული გამეყო, გამიცივდა)

• შქას გოსოფილი

  შუაზე გახეული

• შქას გოსოფუა

  შუაზე გახევა

• შქას გოფელეკერი

  შუაზე განკვეთილი, გაფხრეწილი

• შქას გოხარცქილი

  შუაზე გახეთქილი, გამსკდარი, განპობილი

• შქას გოხარცქუა 🔊

  შუაზე გახეთქვა, გასკდომა, განპობა

• შქას სოფუა

  შუაზე გაგლეჯა (სასჯელის სახე)

• შქას შუაში

  შორის, შუაზე

• შქასამარგალო

  შუასამეგრელო

• შქასამარგალოშ

  შარა სამეგრელოზე გამავალი გზა თავისი ხიდებით, გაყვანილი რომაელთა ლაშქრობის დროს

• შქასერი

  შუაღამე

• შქასერიშ გინულა

  შუაღამის გარდასვლა

• შქასერს

  შუაღამით

• შქასერს გინოჩილათირი

  შუაღამეს გადაცდენილი (მონაკვეთი დროისა)

• შქასერშა

  შუაღამემდე

• შქასერშე

  შუაღამიდან

• შქასერშე გინოჩილათირ ბორჯი

  შუაღამეგადასული

• შქატყა

  შუატყე

• შქაფა

  შუაფენა

• შქაფალა

  შხაპუნა (წვიმა)

• შქაფალი

  თქეში, შხაპუნი; საშუალო სიმძლავრის ხანგრძლივად მომდინარე წვიმა და მისი ხმაური

• შქაფართი

  შხაპუნი, წვიმისებრი ხმაური, შუილი ყურებში (

• შქაფას

  შუაში

• შქაღალი

  შუახევი

• შქაღვინი

  ახალდადუღებული, დაუმდგარი ღვინო

• შქაშ დედო

  რიტუალური კვერი

• შქაშ მოსართე

  მუცლის თასმა, გარსაკრი ცხენისა

• შქაშ ნერჩი

  შუასკნელი; შუაფენა; რიტუალური კვერი ნერჩიშ ოხვამერისთვის(ერთერთი, შუა კვერი ოთხიდან), რომელიც იყო ლოცვა მელოგინესათვის და მოლოგინების წლისთავზე ან წლის ბოლომდე…

• შქაშა

  შუამდე, შუაზე

• შქაშარა

  შუაგზა, ნახევარგზა

• შქაშარას აკოსერუა

  ცხოვრების ნახევარგზაზე შემოღამება (გად.)

• შქაშარას გილატება

  შუაგზაზე დატოვება, დაღალატება, მხრის ჩამოგლეჯა(გადატ.)

• შქაშგიმე

  წელსქვემოთ

• შქაში

  შუა, შუისა, შუალედური

• შქაშმალუ 🔊

  შუამავალი

• შქაშქარით

  შუა-შუა (

• შქაწანას

  შუაწელს; შუახნის ასაკში

• შქაწყარი

  შუაწყალი; შუამდინარეთი, წყლის შუაგული

• შქახანერი

  იხ. შქახანიში

• შქახანი

  შუახანი

• შქახანიში 🔊

  შუახნისა

• შქედ ჸვანა

  დაჩრდილული ყანა, მზე რომ არ უდგება

• შქედერი

  ჩრდილოვანი, ჩრდილოეთი კალთა მთისა; დაბურული, დაჩრდილული

• შქედი

  ჩრდილოეთი, ჩრდილოვანი, ტენიანი, უმზეო მხარე მთისა, მზისგან მოფარებული ადგილი

• შქედღალი

  დაბურული ხევი

• შქეთი

  შუა ადგილი, შუამდებარე

• შქეთია

  შუათანა

• შქერთაფი

  ტყლაშუნი (მათრახისა)

• შქერთელე

  ტანლატანა, მოქნილი, შხვართალა

• შქერთი

  ლატანი, სახრე; ტენიანი ნედლი შტო

• შქერთილი

  გაშოლტილი

• შქერთუა

  გაშოლტვა, გადაჭერა (მათრახისა)

• შქერი

  მარადმწვანე მცენარე, აქვს წვრილი ღერო და მოგრძო ფოთოლი, იზრდება ტენიან ადგილებში წყლის პირას; მარადმწვანეთა (მაგ. დაფნისა და ლიმონის) საზოგადო სახელიცაა

• შქერია

  კნატუნა, ბალახს მიძალებული (თხა)

• შქერიშ თოფური

  მათრობელა თაფლი

• შქერონა

  შქერიანი

• შქვართალა

  შხვართალა; მოფართხუნე (კალთა)

• შქვართალი

  შხვართალი; ფართხუნი (კალთისა)

• შქვაშქვალი

  შრიალი, ღაღანი, ბიბინი; გემოზე ლაპარაკი, ღუღუნი

• შქვაშქვალია

  შრიალა, ღაღანა, ბიბინა; გემოზე მოლაპარაკე

• შქვერთ-შქვერთი

  ფართხუნ-ფართხუნი

• შქვერთელე

  მაღალი, შხვართალა, მოქნილი

• შქვერთელი

  მოქნილი მოძრაობა; ფრიალი, ტყლაშუნი აფრისა)

• შქვერთელია

  იხ. შქვერთელე

• შქვერთი

  შხვართი; გრძელი, სწორი შტო; ქერქი ხისა, რომლისგანაც საბელს გრეხენ(იხ. შვერთი)

• შქვერთინი

  კალთების ფრიალით სიარული (მიშქვერთ კალთების ფართხუნითმიდის)

• შქვერთუა

  შოლტებად აცლა ქერქისა, განქერქვა; გაშოლტვა

• შქვიდა

  ხრჩობა, დახრჩობა (დიშქვიდ დაიხრჩო)

• შქვიდაფა 🔊

  დახრჩობა (დაშქვიდუ დაახრჩო)

• შქვიდაფილი

  დახრჩობილი

• შქვიდელი

  დამხრჩვალი

• შქვიდუ

  მახრჩობელა; სახრჩობელა; ჯალათი

• შქვიდუში

  მახრჩობელა, ღრმა წყალი

• შქვით დგუმა

  შვიდი მოდგმა. ძველად იკვლევდნენ ქალ-ვაჟის წინაპართა შვიდ თაობას, რადგან თუნდაც მეშვიდე მოდგმის ნათესავთა შეუღლება სისხლის აღრევად ითვლებოდა და არ ეგებოდა ვაშინე…

• შქვით დღა

  შვიდღიური, მსგეფსი, კვირეული; მრავალი დღე

• შქვითა

  შვიდეული, ბევრეული (საზოგ.)

• შქვითაშორო

  იხ. შქვითაცალო

• შქვითაცალო

  შვიდ-შვიდად, ბევრ-ბევრად, უხვად, ჩეჩქვივით

• შქვითდღავადოდვალირი

  შვიდი დღე არ დაგცლოდეს (წყევლის ფორმულა)

• შქვითი

  შვიდი, მთვარის წმინდა რიცხვი; ბევრი (საზოგ.)

• შქვითიანი

  შვიდიანი

• შქვითითი

  შვიდ-შვიდი

• შქვითოში

  შვიდასი

• შქვითოხვამერი

  შვიდსალოცავი, (იხ. შქვითული)

• შქვითტიანობა

  შვიდმტევნობა, მტევანმრავლობა (იგივეა, რაც ტიანობა). ვაზის მსხმოიარობის უდიდეს მაჩვენებლად შვიდი მტევანი ითვლებოდა, ამიტომ

• შქვითული

  შვიდეული, შვიდი ერთეულისგან შემდგარი რამ (საზოგ.); მსგეფსი;შვიდი სალოცავი, შვიდი წმინდანი, შვიდი მნათობი

• შქვითულიშ

  ხვამა მარხვის გასტუმრების ნიშნად რიტუალური ჭამა ხორცეულისა(ცხრაწვენას მსგავსად); შვიდეულის ლოცვა, ჭირნახულის აღებისადმი მიძღვნილი ლოცვა იმართებოდა ოქტომბრის ბოლ…

• შქვითშა საარიკო

  შვიდგზის საკვირველი

• შქვილ დო კოპული

  მშვილდ-კობული; მშვილდისარი

• შქვილ დო საგანი

  მშვილდ-ისარი

• შქვილერი

  მოშვილდული; მშვილდში გატარებული; დაპენტილი; კანგაცლილი,გახედნილი

• შქვილი

  მოშვილდული; მორკალული; ძუისლარიანი მშვილდი, საპენტი; ხემი,ქამანი; რკალი, თაღი, მორკალული რამ (საზოგ.)

• შქვილიშ

  ძაფი მშვილდზე გაბმული ძაფი, ლარი

• შქვილს გითოჸონაფა

  წმინდა გიორგის რკინის მშვილდში გატარება ცოდვების მონანიების, განკურნების მიზნით. სხვაზე ცნობილი იყო ილორის წმინდა გიორგის მშვილდში გატარება, უპირატესად აქ მოჰყა…

• შქვილს გითოჸონაფილი

  მშვილდში გამოტარებული; გახედნილი; გამოლოცვილი

• შქვილუა

  პენტვა; მორკალვა, მომშვილდვა, მოდრეკა, მოგრეხა; გაწკეპვლა;მშვილდოსნობა

• შქვინდი

  მშვილდი, საპენტი (ფეიქრ.)

• შქვირთალი

  შხვართი, მოქნილი, აშოლტილი

• შქვიშქვალი

  სახეშეშუპებული

• შქიდარელი

  კადრიანი

• შქიდაფა

  კადრება (ქოშკიდუ შეჰკადრა)

• შქიდაფილი

  კადრებული (სხვისთვის)

• შქიდირაფა

  იხ. შქიდირება

• შქიდირება

  კადრება (ქიშკიდუ იკადრა)

• შქიდირებული

  კადრებული (საკუთარი თავისთვის)

• შქილი

  იხ. შქვილი

• შქიორა

  შრიალა, მოშარიშურე

• შქიორი

  შრიალი; შარი-შური; ახალი, ძვირფასი ტანსაცმლის შარი-შურით ტარება

• შქირატა

  ჩაქრობა, დაშრეტა, დავსება (დოშქირტ ჩაქრა, დაშრტა, დაივსო)

• შქირატილი

  ჩამქრალი, დაშრეტილი, დავსილი

• შქირაფა

  დაშაშვრა, გაჯერება, დალბობა, დათბუნება ცხელი წყლით

• შქირაფილი

  ცხელი წყლით დაშაშრული, დამბალი, გაჯერებული, დათბუნებული

• შქირენ

  დო ჸუმენი შიმშილი და წყურვილი

• შქირენა

  შიმშილობა, შიმშილიანობა

• შქირენა დო ჸუმენა

  შიმშილი და მწყურვალება, უჭმელობა და უსმელობა

• შქირენი

  შიმშილი

• შქირენიშ გათებული

  შიმშილისგან მისავათებული

• შქირენიშ ერძაფილი

  შიმშილით დაზაფრული

• შქირენიშ ღურელი

  შიმშილით მკვდარი; მშიერი

• შქირენულ-ჸუმენული

  მშიერ-მწყურვალი

• შქირენული

  მშიერი

• შქირთალი

  აშოლტილი

• შქირთონა

  მოჩალიჩე, მბოჭველი, ღლეტია, მშოვნელი

• შქირთონი

  ჩალიჩი, ბოჭვა, ღლეტა, შოვნა

• შქირიტუა

  ჩაქრობა (დოშქირიტ ჩააქრო)

• შქიროშქი

  ხავრი, ფუფხი ჭრილობისა; მშრალი ჩალის ხმიანობა, ფხაჭუნი ფუფხისა

• შქირშქინი

  შრიალი, შარიშური ხმელი ფოთლებისა

• შქიშქილა

  ჩვილი, ახალი, ლორთქო, ქორფა; ნივრის მსგავსი წვნიანი ბალახი

• შქიშქილი

  ვიშვიში, ტირილი, გულის აჩუყება

• შქიშქონი

  უშნო ჭამა ნაფშვენების მიმოყრით

• შქორი

  მაღალი ბალახია ერთგვარი, შხამიანი, კლავს საქონელს

• შქორია

  სწორი, მაღალი, მოქნილი; ტანლატანა

• შქორია ჯა

  სწორი, მაღალი, მოქნილი ხე

• შქუმორუა

  ხრაშუნით ჭამა

• შქურდონი

  იხ. სქურდუმი

• შქურდუმი

  შურდული

• შქურინაფა

  შეშინება, დაშინება

• შქურინაფილ

  ფერი მკრთალი, ბაცი, მქრქალი (

• შქურინაფილი

  შეშინებული, დაშინებული

• შქურინელი

  შეშინებული

• შქურინი

  შიში, შიშნეულობა

• შქურონჯა

  შიშიანობა, შიშნეულობა

• შხამარა

  იხ. ჟღამარა

• შხამი

  შხამი

• შხამილი

  მოშხამული, დაგესლილი

• შხამიშ ბუნა

  შხამის ნთხევა

• შხამოგინორთელი

  შხამად ქცეული

• შხამოშერგებული

  შხამად შერგებული

• შხამუა

  შხამვა, დაგესვლა

• შხანდალერი

  აკლებული, აჭრილი, აჩეხილი

• შხანდალუა

  აკლება, აჭრა, აოხრება

• შხანი

  შხამიანი, გესლიანი; მწირი, ფიცხელი (მიწა); სისასტიკე (იშხანს იგესლება)

• შხანკოლა

  შხამივით მწარე; ერთგვარი სოკო

• შხანუკი

  გესლიანი

• შხანუფი

  ცივი ოფლი, სიმწრის ოფლი; ოფლიანი

• შხანუფია

  მძიმედ მაშვრალი; პიროფლიანი

• შხაპალი

  იხ. შხაფალი

• შხაპილი

  დაწინწკლული

• შხაფა

  ზორვა; დამშევა; შიმშილით წვრთნა, განწმენდა (სადოღე ცხენისა);გესლიანობა, გესლის ნთხევა; რისხვა, შერისხვა (შხანს რისხავს); შესევა, შეტევა (მიოშხ ესევა, უტევს); სი…

• შხაფა დო ზება

  ომი და მშვიდობა (სიტყვასიტყვით:შეტევა და დაზავება)

• შხაფა-მოშინაფა

  შესაწირით მოხსენიება

• შხაფათელი

  აკლებული, დაწიოკებული; გაჟლეტილი

• შხაფათუა

  აკლება, დაწიოკება, ერთიანად გაჟლეტა

• შხაფალა

  შხზაპუნა წვიმა

• შხაფალერი

  შხაპუნა წვიმით მორწყული; ნაწვიმარი

• შხაფალი

  თქეში, შხაპუნი (წვიმისა)

• შხაფალუა

  1. შხაპუნი, შხაპუნა, მშხეფავი წვიმა · 2. შხაპუნი

• შხაფილი

  მშიერი, დამშეული; შიმშილით გაწვრთნილი, განწმენდილი (სადოღეცხენი); სერადადებული, დაჭრილი; შეწირული

• შხაშხათელი

  დაწიოკებული

• შხაშხათი

  რია-რია, აყალ-მაყალი

• შხაშხათუა

  დარევა, დაწიოკება

• შხაშხი

  შაშხი, ლორი

• შხაშხილი

  დამარილებული, დაშაშხული; დასერილი

• შხაშხუა

  დამარილება, დაშაშხვა; დასერვა

• შხელი

  შერისხული; დაგესლილი

• შხერაჯი

  წვრილნაყოფიანი, უხვმსხმოიარე დათვმსხალა (მცენ.)

• შხერული

  ავზნიანი, ღმუილა (ხევი)

• შხეფი

  შხეფი

• შხეფუა

  შხეფება, ზვირთცემა